W ostatnich miesiącach temat WIBOR-u w umowach kredytów złotówkowych stał się bardzo głośny. Rosnące raty skłoniły wielu kredytobiorców do poszukiwania sposobów na ich obniżenie. Jednym z takich sposobów jest podważenie umowy kredytowej opartej na WIBOR. Na czym polega unieważnienie WIBOR-u? Odpowiadamy w poniższym artykule.
Czy można unieważnić kredyt hipoteczny w złotówkach z oprocentowaniem zmiennym opartym na wskaźniku WIBOR?
Tak, jest to możliwe, ponieważ kredyty z WIBOR mogą zawierać klauzule abuzywne. Dodatkowo, wskaźnik WIBOR nie opiera się na rzeczywistych transakcjach międzybankowych, lecz na hipotetycznych, często nieistniejących transakcjach.
Czym jest wskaźnik WIBOR?
WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate) to referencyjna stopa oprocentowania pożyczek na polskim rynku międzybankowym. Jest kluczowym elementem oprocentowania większości kredytów udzielanych w złotówkach. WIBOR nie jest wskaźnikiem stałym; jego wysokość jest publikowana każdego dnia roboczego o godzinie 11:00 przez GPW Benchmark S.A. Wyróżniamy WIBOR 3M (aktualizowany co 3 miesiące) oraz WIBOR 6M (aktualizowany co 6 miesięcy).
Jaką rolę pełni WIBOR w kredytach gotówkowych?
WIBOR w kredytach gotówkowych określa wysokość odsetek, które kredytobiorca będzie spłacać. Banki używają WIBOR jako części składowej oprocentowania kredytu, razem z marżą i innymi kosztami, co wpływa na całkowity koszt kredytu.
Banki stosują WIBOR w okresach jedno-, trzy- lub sześciomiesięcznych, czyli WIBOR-1M, WIBOR-3M, WIBOR-6M. Należy pamiętać, że WIBOR zależy od warunków rynkowych, więc wzrost wskaźnika WIBOR oznacza wyższe odsetki do spłaty przez kredytobiorców.
Czy możliwe jest unieważnienie umowy kredytowej opartej na WIBOR?
Unieważnienie umowy kredytowej może mieć miejsce w dwóch przypadkach:
- dzięki postępowaniu sądowemu, które potwierdzi, że postanowienia WIBOR-u są niezgodne z prawem;
- nastąpi unieważnienie umowy w związku z nieprawidłowościami dotyczącymi oprocentowania kredytu.
To kredytobiorca wytacza sprawę sądową bankowi, więc to od niego zależy, w którą stronę potoczy się postępowanie. W pierwszym przypadku, gdy sąd stwierdzi, że zapisy dotyczące WIBOR-u są niezgodne z prawem, umowa kredytowa dalej obowiązuje, ale oprocentowanie jest zwalniane z WIBOR-u. W tym przypadku umowa kredytowa jest wolna od wahań rynkowych. W drugiej sytuacji, gdy kredytobiorca będzie domagać się stwierdzenia nieprawidłowości dotyczących oprocentowania, wówczas sąd może unieważnić umowę.
Czy możliwe jest zawarcie ugody umowy z oprocentowaniem WIBOR?
Ugoda w przypadku umowy z oprocentowaniem opartym na WIBOR zawierana jest bez postępowania sądowego. Wynik porozumienia może mieć różne skutki, w związku z czym to od warunków porozumienia zależne będą konsekwencje podatkowe.
WIBOR w 2024 roku
Wskaźnik WIBOR miał zostać zamieniony na WIRON w 2024 roku, jednak te plany zostały przesunięte na 2025 rok. Jeśli chodzi o umowy już zawarte, to zmiana wskaźnika powinna nastąpić najpóźniej do 2027 roku.
Jakie są zalety unieważnienia umowy opartej na WIBOR?
Osoby chcące podważyć umowę kredytową opartą na wskaźniku WIBOR mogą spodziewać się dwóch scenariuszy. Możliwe jest wyeliminowanie wskaźnika z umowy kredytowej lub unieważnienie całej umowy. W sytuacji usunięcia wskaźnika WIBOR, kredytobiorca nadal będzie spłacać dane zobowiązanie, jednak jego koszty zostaną znacznie obniżone. Możliwe jest także odzyskanie części należności z opłaconych już rat kredytu. Poza tym dalsza spłata będzie także pozbawiona wahań rynkowych, spowodowanych zmiennością WIBOR-u. W przypadku unieważnienia umowy kredytowej, kredytobiorca i instytucja udzielająca finansowania, zobowiązane są do zwrotu wzajemnych świadczeń. Takie rozwiązanie jest korzystne przede wszystkim dla kredytobiorców, którzy spłacili już cały kapitał.